Rome en Vlaanderen
In tegenstelling tot zovele andere Vlaams-nationale organisaties in die dagen, ging TAK na 1980 niet op zijn lauweren rusten. TAK bleef dag in dag uit, week na week, de vinger op de etterende communautaire wonde leggen. ‘Het ging van verzet tegen de niet-toepassing van de taalwetten, over het taalgebruik van mandatarissen in Vlaanderen, tot het taalgebruik in de privé-sector’ (1). Dat hier plots weer meer aandacht op werd gevestigd, lag vooral aan het feit dat TAK een nieuwe woordvoerder had: de jonge Erwin Brentjens uit het Antwerpse.
Nadat TAK in de jaren zeventig al vaker manifesteerde voor een gastvrije, maar Vlaamse kust, zou de actiegroep tijdens de eerste helft van de jaren ’80 meer zijn werk maken van het Nederlandstalige karakter van winkelketens en horeca in Vlaanderen. Zo werden af en toe restaurants aangepakt en was de GB in deze periode kop van jut. Het leidde zelfs tot een heuse blokkade van de GB-Home Stock in Ternat in 1982. TAK voerde ook steeds meer actie in faciliteitengemeenten waar het Franstalige gemeentebestuur een loopje nam met de taalwetten. De Franstaligen werd vriendelijk gevraagd te verhuizen als ze zich toch niet wilden aanpassen en regelmatig organiseerde TAK een anti-faciliteiten-actiedag.
De meest spectaculaire actie van deze periode is wel de "bezetting" van de Senaat op 15 oktober 1983. Een tachtigtal militanten nam plaats in de rode zetels en stemde een TAK-wetsvoorstel ter afschaffing van de faciliteiten. De ordediensten waren verbolgen! Rijkswacht en BOB hebben gedurende weken grondig speurwerk verricht om te achterhalen hoe TAK hierin geslaagd was.
TAK bleef wel nog de aandacht vestigen op Voeren, het terrein van voorzitter Eric Crommelynck, maar koos toch meer en meer voor ludieke blitz-acties rond andere thema’s.
(1) H. TODTS, Staat in ontbinding?, p.221.
Amnestie = vrede
In het voorjaar van 1983 werd bekendgemaakt dat de paus twee jaar later een bezoek zou brengen aan Vlaanderen. Dit was een pracht van een gelegenheid die TAK wou aangrijpen om de paus te vragen ‘een plechtige oproep tot de natie te richten teneinde de gevolgen van een buitensporige repressie (eindelijk?) uit te wissen’. Hiertoe had de Tak-Raad al een brief geschreven aan kardinaal Danneels. Het feit dat de paus exact veertig jaar na afloop van WOII naar België kwam, was een reden te meer voor TAK dat jaar de amnestie-eis luider dan ooit te laten klinken (2).
TAK liet het echter niet bij deze aankondiging. Er werd een platformtekst samengesteld met enkele Vlaamsgezinde geestelijken die werd verstuurd naar zowat alle clerici in Vlaanderen. Er werd de paus gevraagd ‘bij zijn bezoek een christelijke oproep tot vergeving en verzoening te richten aan onze natie’. Ondertussen had TAK van de Brugse bisschop Van den Berghe verkregen dat het een audiëntie met de paus in Rome zou krijgen (3). De hele amnestie-actie begon stilaan vorm te krijgen, de ene actie na de andere werd gevoerd, er kwamen steeds meer ondertekende brieven van geestelijken binnen, er werd een amnestiefilm gemaakt en er werden voorbereidingen getroffen om met een hele groep Vlamingen met Kerstmis 1984 naar Rome te gaan. De bedoeling hiervan was ‘tijdens de kerstdagen de Vlaamse aanwezigheid in het Vaticaan te benadrukken (), en aldus stilaan de amnestie-boodschap in de internationale pers te brengen’ (4). De coördinatie van deze amnestie-campagne lag grotendeels in handen van Erwin Brentjens en de jonge Wase leraar Guido Moons (5).
Nadat TAK tijdens een audiëntie bij de paus op 7 november ’84 maar liefst 2665 handtekeningen van Vlaamse clerici overhandigde, werden nog een Vredestocht door de jeugd georganiseerd op 11 november, een stille lichttocht in Leuven drie dagen later, de bewuste reis van ongeveer 100 Takkers en repressieslachtoffers naar Rome, een actie Zet een kaars voor het raam, een volksvergadering op 3 maart '85 in Antwerpen, een herdenkingsdienst op 4 mei in de Antwerpse kathedraal en een opvallende amnestie-kruisweg in Mechelen. Bovendien was TAK overal waar de kerkvader zich liet zien present met tientallen leeuwenvlaggen en ballonnen met het opschrift ‘vrede = amnestie’ (6). Waar Johannes Paulus II zijn gezicht liet zien, zag het straatbeeld geel en zwart. Helaas kon de paus nooit een expliciete oproep voor verzoening en amnestie doen.
Na het pausbezoek liet TAK amnestie niet voor wat het was. Traditioneel volgden nog heel wat fakkeltochten en de jaarlijkse elf november- en kerstacties voor eerherstel. En ondanks het feit dat er heel wat tijd, geld en energie sloop in de groots opgezette amnestie-campagne, bleef TAK actief op het meer vertrouwde terrein in Vlaanderen, en trok de actiegroep in 1986 vaak terug naar Voeren.
In 1986 kwam het ook tot een kortstondige crisis binnen TAK. Woordvoerder Erwin Brentjens kandideerde op de Kontichse VU-lijst en omdat partijpolitiek en TAK niet samengingen, werd hem verzocht ontslag te nemen uit zijn TAK-functies. Na een korte woordenwisseling werd Brentjens’ ontslag aangekondigd in De Taktivist van januari-februari 1986.
Ongeveer op hetzelfde moment dat Brentjens tot ontslag werd gedwongen, nam ook Eric Crommelynck na negen jaar ontslag als voorzitter. Crommelynck bleef als erevoorzitter wel lid van de TAK-Raad. Opvolgers werden Guido Moons als woordvoerder, Bruno Huygebaert als nationaal verantwoordelijke en Dries Muylaert als actieleider. En dat was meteen het startschot van een nieuwe periode in de TAK-geschiedenis.